Zekât Kimlere Verilir, Kimlere Verilmez?

Zekâtın geçerli olması için hak edene verilmesi gerekir. Kur'an, Tevbe sûresinin 60. âyetinde zekâtın verileceği yerleri tek tek sayar.

Zekâtın verileceği sekiz sınıf

• Fakirler
• Miskinler
• Zekât işinde çalışanlar
• Kalpleri İslâm'a ısındırılacak olanlar
• Köleler
• Borçlular
• Allah yolunda olanlar
• Yolda kalmışlar

Hanefîlere göre zekât bu sınıfların yalnızca birine de verilebilir. Şâfiîlere göre bulunabilen sınıflara paylaştırılır.

Kimlere verilmez?

• Anne, baba, dede, nine
• Çocuk ve torun
• Eş (Ebû Hanîfe'ye göre kadın da kocasına veremez)
• Nisap miktarı malı olan zenginler ve küçük çocukları
• Hz. Peygamber'in yakınları

Dört mezhep imamının da içinde olduğu çoğunluğa göre gayrimüslimlere de verilmez, nâfile sadaka ise Şâfiîler dışındaki fakihlere göre verilebilir.

Kardeş ve akrabalar

Hanefîlere göre kardeş, amca, dayı, hala, teyze ve çocuklarına verilebilir. Diğer üç mezhebe göre nafakasını sağlamakla hukuken yükümlü olunan akrabaya verilmez.

Cami veya okul yapımına verilir mi?

Klasik âlimlerin büyük çoğunluğuna göre verilmez, çünkü zekât bir kişinin mülküne geçmelidir. Bu tür hayırlara zekât dışında bağış yapılır. Yoksullara bakan kurumlara verilebileceği ise kaynakta belirtilir.

Yanlış kişiye verirsem?

Araştırmadan verdiyse yeniden verir. Araştırıp yanıldıysa Ebû Hanîfe ve Muhammed'e göre yeniden vermesi gerekmez.

Sık sorulan sorular

Kardeşe veya akrabaya zekât verilir mi?

Hanefîlere göre kardeş, amca, teyze, dayı, hala ve çocuklarına verilebilir. Şâfiî, Mâlik ve Ahmed'e göre nafakasıyla hukuken yükümlü olunan akrabaya verilmez.

Anne babaya ve çocuğa zekât verilir mi?

Hayır. Baba, anne, dede, nine, çocuk ve toruna verilmez. Kişi eşine de veremez. Ebû Hanîfe'ye göre kadın da kocasına veremez.

Yanlış kişiye zekât verirsem ne olur?

Araştırmadan verdiyse yeniden verir. Araştırıp yanıldıysa Ebû Hanîfe ve Muhammed'e göre gerekmez, Ebû Yûsuf ve Mâlikîlere göre gerekir.

Kaynak

Diyanet İlmihali, Cilt I, s. 437-439 ve s. 476-492 esas alınarak özetlenmiştir. Genel bilgilendirmedir, özel durumlar için Alo 190 Diyanet hattına danışabilirsiniz.